Kort antwoord
Na vijf jaar aaneengesloten rechtmatig verblijf kun je een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd aanvragen. De aanvraag kan dan nog maar om een paar redenen worden afgewezen, zoals door te weinig inkomen. De status EU-langdurig ingezetene stelt extra eisen, zoals een grens aan tijd in het buitenland.
Het antwoord van Allix
Na vijf jaar kun je onbepaalde tijd aanvragen
Na vijf jaar rechtmatig verblijf in Nederland kun je een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd aanvragen. Die vijf jaar moeten aaneengesloten zijn en direct voorafgaan aan de dag van de aanvraag. Niet elke vorm van rechtmatig verblijf telt mee, want de wet wijst aan welke soorten verblijf gelden. Jaren met een EU-verblijfsvergunning voor langdurig ingezetenen tellen ook. Verblijf van voor je achtste verjaardag telt niet mee.
De aanvraag kan maar om zeven redenen worden afgewezen
Na die vijf jaar mag de aanvraag nog maar om zeven redenen worden afgewezen. Er is niet zelfstandig en duurzaam genoeg inkomen, waarbij het inkomen van het gezinslid bij wie je woont meetelt. Je hebt onjuiste gegevens doorgegeven of gegevens achtergehouden die tot afwijzing zouden hebben geleid. Je bent onherroepelijk veroordeeld voor een misdrijf waarop drie jaar celstraf of meer staat. Je vormt een gevaar voor de nationale veiligheid. Je hoofdverblijf ligt buiten Nederland. Je hebt op de dag van de aanvraag een verblijfsrecht van tijdelijke aard. Of je hebt niet voldaan aan het inburgeringsvereiste.
Na tien jaar vervalt de inkomenseis
Heb je tien aaneengesloten jaren rechtmatig verblijf gehad, dan mag de aanvraag niet meer om het inkomen worden afgewezen. Ook daarvoor telt niet elke vorm van verblijf mee. De inkomenseis vervalt ook als je als minderjarige voor gezinshereniging in Nederland bent komen wonen, je hoofdverblijf hier is gebleven en je nu 18 bent. Ben je hier geboren of woon je hier al sinds voor je vierde, dan kan de aanvraag na je 18e alleen nog stranden op bepaalde zware misdrijven of gevaar voor de nationale veiligheid. Het verblijf hoeft dan niet aaneengesloten te zijn.
Met AOW geldt de inkomenseis nog steeds
In 2025 heeft de Raad van State geoordeeld over een man die zeven jaar een vergunning als zelfstandige had. Hij had zijn bedrijf opgeheven en kreeg bijstand en later AOW. Zijn aanvraag voor de EU-status of anders onbepaalde tijd is afgewezen omdat hij niet zelfstandig genoeg inkomen had. Volgens de Raad van State geeft AOW geen vrijstelling van de inkomenseis. Verlenging van zijn vergunning is ook geweigerd omdat hij geen werk als zelfstandige meer deed. Zijn vrouw had een vergunning voor verblijf als gezinslid bij hem. Die is niet verlengd omdat zijn aanvraag was afgewezen.
De status EU-langdurig ingezetene stelt extra eisen
Met een EU-verblijfsvergunning voor langdurig ingezetenen krijg je een status die in beginsel permanent is. Ook daarvoor is vijf jaar ononderbroken rechtmatig verblijf direct voor de aanvraag nodig. In die tijd mag je niet zes maanden achter elkaar of tien maanden in totaal buiten Nederland zijn geweest. Verblijf voor studie of beroepsopleiding telt voor de helft. Verder is een toereikende ziektekostenverzekering nodig voor jezelf en de gezinsleden die van je afhankelijk zijn. De eisen voor inkomen en inburgering gelden ook, maar de wet noemt hier geen vrijstelling na tien jaar.
Een tijdelijk verblijfsrecht staat beide in de weg
Heb je op de dag van de aanvraag een verblijfsrecht van tijdelijke aard, dan kan de aanvraag voor onbepaalde tijd worden afgewezen. De aanvraag voor de EU-status wordt dan altijd afgewezen als dat verblijfsrecht op een vergunning voor bepaalde tijd berust. Dat geldt ook bij een formeel beperkt verblijfsrecht, een bijzondere geprivilegieerde status en sommige asielvergunningen. Welk verblijf als tijdelijk geldt, kan verder zijn geregeld bij algemene maatregel van bestuur. Daar staan ook het niveau van de inburgering en de vrijstellingen.
Bij vertrek naar het buitenland verschillen de vergunningen
Een vergunning voor onbepaalde tijd kent geen beperkingen of voorschriften. Intrekken kan wel als je je hoofdverblijf buiten Nederland hebt gevestigd. Dat kan ook bij onjuiste gegevens, een veroordeling voor een misdrijf waarop drie jaar celstraf of meer staat of gevaar voor de nationale veiligheid. De EU-status kan worden ingetrokken na twaalf maanden aaneengesloten buiten de EU of zes jaar buiten Nederland. Een actuele en ernstige bedreiging voor de openbare orde is ook een reden. Word je langdurig ingezetene in een ander EU-land of is de vergunning met fraude verkregen, dan volgt altijd intrekking. De minister kan daarna uit zichzelf een vergunning voor onbepaalde tijd geven.
Bespreek je situatie met Allix
Hieronder een voorbeeldgesprek: de vraag komt van de redactie, het antwoord van Allix. Vertel Allix daarna wat er in jouw zaak speelt. Je kunt elke dag gratis vragen stellen, en je gesprek gaat mee naar de Allix app.
Voorbeeldvraag
Ik woon vijf jaar met een verblijfsvergunning bij mijn partner in Nederland. Kan ik nu een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd krijgen, en wat is het verschil met de status EU-langdurig ingezetene?
Allix
Na vijf jaar kan dat vaak, maar het hangt vooral af van inkomen, inburgering en de vraag of je huidige vergunning als tijdelijk geldt. De status EU-langdurig ingezetene heeft strengere eisen en geeft ook meer.
Verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd
De vijf jaar rechtmatig verblijf moeten aaneengesloten zijn. Ze moeten ook direct voorafgaan aan de dag van de aanvraag.1 Is dat zo, dan kan de aanvraag alleen nog om deze redenen worden afgewezen.
- Er is niet zelfstandig en duurzaam genoeg inkomen. Het inkomen van de partner bij wie je woont telt mee.1
- Er zijn onjuiste gegevens verstrekt of gegevens achtergehouden die tot afwijzing hadden geleid.1
- Er is een onherroepelijke veroordeling voor een misdrijf waarop drie jaar celstraf of meer staat. Een gevaar voor de nationale veiligheid is ook een reden.1
- Het hoofdverblijf ligt buiten Nederland.1
- Op de dag van de aanvraag is er een verblijfsrecht van tijdelijke aard.1
- Het inburgeringsvereiste is niet gehaald.1
Na tien jaar aaneengesloten rechtmatig verblijf wordt de inkomenseis niet meer tegengeworpen.1 Aan een vergunning voor onbepaalde tijd zitten geen beperkingen en er zijn geen voorschriften aan verbonden.2 Het verblijf hangt dan niet meer af van de relatie met je partner. Intrekken kan nog wel. Dat kan bijvoorbeeld als het hoofdverblijf naar het buitenland verhuist, bij fraude met gegevens of na een veroordeling voor een zwaar misdrijf.3
Status EU-langdurig ingezetene
Deze status krijg je met een EU-verblijfsvergunning voor langdurig ingezetenen. De status is in beginsel permanent.4 Hiervoor gelden meer eisen.
- Inkomen en inburgering. Die eisen gelden hier ook. Het inkomen van de gezinsleden bij wie je woont telt mee.5
- De aanvraag kan worden afgewezen als iemand in de vijf jaar zes maanden of langer achter elkaar buiten Nederland is geweest. Hetzelfde geldt bij tien maanden of meer in totaal.5
- Er moet een toereikende ziektekostenverzekering zijn, voor de aanvrager en de gezinsleden die van hem afhankelijk zijn.5
- Wie een verblijfsrecht van tijdelijke aard heeft of een formeel beperkt verblijfsrecht, komt niet in aanmerking.5
Het grootste verschil zit in het intrekken. De EU-status kan worden ingetrokken na twaalf maanden aaneengesloten buiten de EU of na zes jaar buiten Nederland.6 Lang in een ander EU-land wonen kost de status dus niet meteen.
Wat je nu kunt doen
Ik heb niet kunnen nakijken of een vergunning voor verblijf bij een partner als tijdelijk geldt. Ook het taalniveau voor de inburgering en de precieze berekening van de inkomensnorm kon ik niet controleren. Op die punten slaagt of strandt een aanvraag het vaakst. Laat ze zo nodig door een advocaat nakijken voordat de leges worden betaald.
Heb je het inburgeringsexamen gehaald of heb je een vrijstelling? En is jullie inkomen samen de afgelopen tijd stabiel geweest, zonder bijstand?
Wat kun je doen?
Stuur Allix een foto van je verblijfspas
Allix leest het verblijfsdoel op je pas en zoekt in de wet en de rechtspraak of die jaren meetellen en of het verblijfsrecht als tijdelijk geldt. Met de data van je vergunningen rekent Allix uit sinds wanneer je vijf aaneengesloten jaren hebt. Zo weet je per afwijzingsgrond waar je staat.
Tel je tijd buiten Nederland als je de EU-status wilt
Voor de EU-status mag je in de vijf jaar voor de aanvraag niet zes maanden achter elkaar of in totaal tien maanden buiten Nederland zijn geweest. Ook is een toereikende ziektekostenverzekering nodig voor jezelf en de gezinsleden die van je afhankelijk zijn.
Vraag de EU-status en onbepaalde tijd zo nodig samen aan
In de zaak bij de Raad van State is in één aanvraag om de EU-status of anders een vergunning voor onbepaalde tijd gevraagd. De minister heeft beide toen in één besluit beoordeeld.
Laat een afwijzing door Allix nakijken
Allix leest het afwijzingsbesluit en wijst aan op welke afwijzingsgrond de minister steunt. Daarna loopt Allix na of die grond klopt en schrijft het bezwaar. In de zaak bij de Raad van State kwam eerst bezwaar, daarna beroep en hoger beroep. Zo ligt er een bezwaar dat ingaat op precies de grond uit het besluit.
Met de data van je reizen checkt Allix of je in vijf jaar onder de grens voor de EU-status blijft.
Bronnen
Vreemdelingenwet 2000
Geschreven door Redactie Allix · Gecontroleerd door de redactie van Allix op 31 oktober 2026
Allix schreef de eerste versie op basis van de wetteksten. De redactie controleerde elke bewering aan de bron. Dit is hoe we werken
Iets gezien wat niet klopt?
Wetten veranderen, en ook wij kunnen ons vergissen. Laat het ons weten, dan kijken we het na.
Meer over immigratierecht
- Ik wil met mijn buitenlandse partner via de EU-route naar Nederland
- Ik wil mijn buitenlandse partner naar Nederland halen
- Mijn tijdelijke verblijfsvergunning verloopt binnenkort
