Kort antwoord
Tegen een bestuurlijke boete van de NVWA kun je binnen zes weken bezwaar maken. Het bedrag staat meestal vast in een tabel. Maak je aannemelijk dat het door bijzondere omstandigheden te hoog is, zoals aantoonbaar weinig draagkracht, dan moet de boete lager worden.
Het antwoord van Allix
Hoe de hoogte van een bestuurlijke boete van de NVWA wordt bepaald
De Warenwet bepaalt dat de hoogte van de boete volgt uit een bijlage. Per overtreding is de boete nooit hoger dan de zesde boetecategorie van het Wetboek van Strafrecht. De bijlage hoort bij het Warenwetbesluit bestuurlijke boeten. Had het bedrijf op de dag van de overtreding 50 of minder werknemers, dan geldt het lagere bedrag uit kolom I. Voor een bedrijfsruimte die niet schoon was, stond er in een uitspraak uit 2024 €1050 in kolom I en €2100 in kolom II. Een kruis in kolom III betekent dat ook een omzetgerelateerde boete kan worden opgelegd. Volgens de staatssecretaris kan dat als de overtreding opzettelijk of met grove schuld is begaan.
Bij bijzondere omstandigheden moet de boete omlaag
Staat het bedrag vast, dan moet de boete toch lager worden als je aannemelijk maakt dat het door bijzondere omstandigheden te hoog is. De rechter kijkt of de boete past bij de aard en ernst van de overtreding en de mate waarin die je te verwijten is. Alleen omstandigheden waarmee de wetgever bij het bedrag nog geen rekening heeft gehouden tellen mee. Het aantal werknemers zit via kolom I al in het bedrag. Maakt de tabel nauwelijks onderscheid tussen gevallen, dan moet er eerder van worden afgeweken. Is de overtreding je helemaal niet te verwijten, dan komt er geen boete.
Weinig draagkracht telt alleen mee als je het met stukken laat zien
Geringe financiële draagkracht kan een reden zijn om de boete te verlagen. Het gaat om je financiële positie op het moment van het boetebesluit. Een winkel die alleen naar een winst- en verliesrekening verwees, kreeg geen lagere boete. Volgens de staatssecretaris was ook een jaarrekening nodig. De winkel uit de hygiënezaak van 2024 stelde met een grote schuld te zitten, maar gaf geen inzicht in de financiën. Een melkveebedrijf dat investeringen heeft moeten uitstellen, kreeg evenmin een lagere boete. Het eigen vermogen was hoger dan de boete en er dreigde geen faillissement.
Een eenmalige vergissing kan helpen, de regels niet kennen niet
Een melkveebedrijf kreeg een boete van €5000 omdat een rund na een noodslachting nog in de wachttijd van een diergeneesmiddel zat. Op het etiket was per ongeluk de wachttijd voor varkens gelezen. Het logboek was wel juist ingevuld en het was de eerste overtreding. Het College van Beroep voor het bedrijfsleven vond halvering tot €2500 terecht bij zo'n eenmalige onachtzaamheid in een verder zorgvuldig bedrijf. Een winkel die niet wist dat bepaalde cosmetica verboden was, kreeg geen lagere boete. Het is je eigen verantwoordelijkheid om de regels te kennen. Dat concurrenten niet worden gecontroleerd, telt alleen als je ongelijke behandeling aannemelijk maakt. De NVWA controleert steekproefsgewijs.
Een NVWA-boete voor roken in de horeca is €600 of €1200
Wie een horecazaak exploiteert, moet zelf het rookverbod handhaven. De boete daarvoor is €600. Die wordt €1200 als het bedrijf eerder voor een soortgelijke overtreding is beboet en die boete nog geen twee jaar onherroepelijk is. Een bedrijf dat de biertappunten op een festival verzorgde, bleef verantwoordelijk ook al had de organisator de handhaving op zich genomen. In een café was alleen de geur van tabaksrook te weinig bewijs en verviel de boete. In een coffeeshop was een gedetailleerde beschrijving van rokende gasten wel genoeg. Een overdekt terras telt alleen als open lucht als één zijde helemaal open is.
Eerst geef je je zienswijze, daarna maak je binnen zes weken bezwaar
Kan voor de overtreding een boete van meer dan €340 worden opgelegd, dan wordt altijd een rapport opgemaakt en mag je eerst je zienswijze geven. Over de boete moet binnen dertien weken na de datum van het rapport worden beslist. In een mestzaak heeft de minister de boete zelf met €2500 verlaagd omdat er meer dan 26 weken tussen rapport en boete zat. Tegen het boetebesluit maak je binnen zes weken bezwaar. Die termijn begint de dag nadat het besluit is bekendgemaakt. Voordat op je bezwaar wordt beslist, mag je je standpunt komen toelichten.
Bezwaar stelt de betaling niet uit, beroep kan daarna volgen
Een bezwaar schort het besluit niet op. De boete moet binnen zes weken na bekendmaking van de beschikking zijn betaald, tenzij daarin een latere datum staat. Na bezwaar kun je binnen zes weken in beroep bij de bestuursrechter. In de zaken op deze pagina ging het hoger beroep daarna naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven. Duurt de hele procedure te lang, dan gaat er iets van de boete af. Bezwaar, beroep en hoger beroep mogen samen in beginsel vier jaar duren. Bij een overschrijding van hooguit zes maanden gaat er 5% af, met een maximum van €2500.
Bespreek je situatie met Allix
Hieronder een voorbeeldgesprek: de vraag komt van de redactie, het antwoord van Allix. Vertel Allix daarna wat er in jouw zaak speelt. Je kunt elke dag gratis vragen stellen, en je gesprek gaat mee naar de Allix app.
Voorbeeldvraag
De NVWA heeft mijn restaurant na een controle een bestuurlijke boete opgelegd voor de hygiëne en ik vind het bedrag veel te hoog voor een klein bedrijf. Hoe wordt de hoogte bepaald en kan ik bezwaar maken of om matiging vragen?
Allix
Alleen het bedrag omlaag krijgen is lastig, maar het kan. Het hangt vooral af van wat je kunt aantonen.
Hoe de hoogte wordt bepaald
De Warenwet bepaalt dat de hoogte van de boete volgt uit een bijlage, met als maximum de zesde boetecategorie van het Wetboek van Strafrecht1. In die bijlage staat per overtreding een vast bedrag. Daarbij mag rekening worden gehouden met onder meer het aantal werknemers, de verwijtbaarheid en de omzet2.
Kleine bedrijven betalen al minder. Kolom I, met het lagere bedrag, geldt voor bedrijven met 50 of minder werknemers op de dag van de overtreding3. Voor een bedrijfsruimte die niet schoon is, was dat in die zaak € 1.050 in kolom I tegenover € 2.100 in kolom II3. Ik kan niet nakijken of die bedragen sindsdien zijn aangepast. Controleer dus of de juiste kolom is gebruikt en of elke overtreding klopt.
Matiging
Ook bij een vast bedrag moet de NVWA een lagere boete opleggen als jij aannemelijk maakt dat het bedrag door bijzondere omstandigheden te hoog is4. Je moet dat zelf aantonen.
- Weinig draagkracht: De rechter ziet een geringe draagkracht als bijzondere omstandigheid die tot matiging kan leiden5. Onderbouw dit met jaarrekeningen, actuele cijfers, een schuldenoverzicht en bankafschriften. Een losse winst- en verliesrekening was onvoldoende. Alleen zeggen dat je met een grote schuld zit, zonder inzicht in je financiën te geven, werkte ook niet3.
- De regel niet kennen helpt bijna nooit. Het is je eigen verantwoordelijkheid om de regels te kennen en na te leven. Het bedrag in de tabel is gebaseerd op normale verwijtbaarheid5.
- "Klein bedrijf" is op zich geen argument, want kolom I houdt daar al rekening mee.
- Betalen kan, maar niet in één keer? Vraag een betalingsregeling. De rechter wees daar zelf op toen een matiging werd afgewezen5.
Bezwaar en procedure
- Zienswijze vooraf. Bij boetes boven € 340 moet er een rapport worden opgemaakt en moet je je zienswijze kunnen geven voordat de boete wordt opgelegd6. Gebeurde dat niet, noem het in je bezwaar.
- Bezwaar. De termijn is zes weken7 en gaat in op de dag nadat de boetebeschikking is bekendgemaakt8. Ben je te laat, dan wordt het bezwaar meestal niet meer inhoudelijk behandeld.
- Hoorzitting. Voordat op je bezwaar wordt beslist, mag je je standpunt mondeling toelichten9. Neem je financiële stukken mee.
- Betaling loopt door. Een bezwaar schort het besluit niet op10. Betalen moet binnen zes weken na bekendmaking, tenzij de beschikking een latere datum noemt11.
- Beroep. Krijg je na bezwaar geen gelijk, dan kun je naar de bestuursrechter en daarna naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven. Ook voor beroep geldt een termijn van zes weken7.
Betwist je de overtreding niet, dan zijn een verkeerd toegepaste kolom of aantoonbaar weinig draagkracht je beste kansen.
Hoeveel werknemers had je op de dag van de controle, en welk bedrag per overtreding staat in de beschikking? Zal ik een bezwaarschrift voor je opstellen?
Bronnen
- 1Warenwet, Artikel 32a
- 2Warenwet, Artikel 32b
- 3ECLI:NL:CBB:2024:373
- 4Algemene wet bestuursrecht, Artikel 5:46
- 5ECLI:NL:CBB:2025:130
- 6Algemene wet bestuursrecht, Artikel 5:53
- 7Algemene wet bestuursrecht, Artikel 6:7
- 8Algemene wet bestuursrecht, Artikel 6:8
- 9Algemene wet bestuursrecht, Artikel 7:2
- 10Algemene wet bestuursrecht, Artikel 6:16
- 11Algemene wet bestuursrecht, Artikel 4:87
Wat kun je doen?
Controleer in het boetebesluit de kolom en elke overtreding
Kijk hoeveel werknemers het bedrijf had op de dag van de overtreding. Bij 50 of minder hoort het bedrag uit kolom I. Ga ook na of elke overtreding in het besluit klopt.
Zet je financiële cijfers op een rij
Wil je een lagere boete vanwege weinig draagkracht, dan telt je positie op het moment van het boetebesluit. Een winst- en verliesrekening alleen is te weinig. Een jaarrekening geeft meer inzicht.
Laat Allix je boetebesluit lezen en je bezwaar schrijven
Allix leest je boetebesluit en het rapport van bevindingen en wijst per overtreding aan welke kolom is toegepast. Daarna schrijft Allix je bezwaar, met de omstandigheden die jouw boete te hoog maken en de cijfers die ze onderbouwen. Je hebt dan een bezwaar dat verder gaat dan "te hoog voor een klein bedrijf".
Dien je bezwaar op tijd in
Kon je vooraf geen zienswijze geven, noem dat dan in je bezwaar. Voordat op je bezwaar wordt beslist, mag je het komen toelichten.
Termijn: Zes weken, vanaf de dag na bekendmaking van het besluit
Betaal op tijd of vraag naar een afspraak over de betaling
Bezwaar schort de boete niet op. In een zaak uit 2025 zou de staatssecretaris bij de invordering nagaan of afspraken over de betaling mogelijk waren.
Termijn: Binnen zes weken na bekendmaking, tenzij de beschikking een latere datum noemt
Je boetebesluit heeft een datum van bekendmaking. Allix rekent daarmee uit tot wanneer je bezwaar kunt maken en wanneer je moet betalen.
Bronnen
Algemene wet bestuursrecht
- Art. 5:46Lagere boete bij bijzondere omstandigheden
- Art. 5:41Geen boete zonder verwijtbaarheid
- Art. 5:53Rapport en zienswijze bij boetes boven €340
- Art. 6:7Zes weken voor bezwaar en beroep
- Art. 6:8Begin van de bezwaartermijn
- Art. 7:2Horen voordat op bezwaar wordt beslist
- Art. 5:51Beslistermijn van dertien weken na het rapport
- Art. 6:16Bezwaar schort het besluit niet op
- Art. 4:87Betaling binnen zes weken
- Art. 8:1Beroep bij de bestuursrechter
Andere bronnen
- Rechtspraak.nlHygiëneboete voor vuile bedrijfsruimte, kolom I en II (ECLI:NL:CBB:2024:373)
- Rechtspraak.nlGeen lagere boete bij onbekendheid met de regels (ECLI:NL:CBB:2025:130)
- Rechtspraak.nlHalvering bij een eenmalige vergissing (ECLI:NL:CBB:2026:134)
- Rechtspraak.nlDraagkracht en een te lange procedure (ECLI:NL:CBB:2025:607)
- Rechtspraak.nlSteekproefsgewijze controle en gelijke behandeling (ECLI:NL:CBB:2021:994)
- Rechtspraak.nlExploitant moet rookverbod zelf handhaven (ECLI:NL:CBB:2026:314)
- Rechtspraak.nlAlleen tabaksgeur is te weinig bewijs (ECLI:NL:CBB:2021:1087)
- Rechtspraak.nlGedetailleerd rapport over roken in coffeeshop (ECLI:NL:CBB:2022:456)
- Rechtspraak.nlOverdekt terras en de boete voor roken (ECLI:NL:CBB:2026:233)
Geschreven door Redactie Allix · Gecontroleerd door de redactie van Allix op 5 november 2026
Allix schreef de eerste versie op basis van de wetteksten. De redactie controleerde elke bewering aan de bron. Dit is hoe we werken
Iets gezien wat niet klopt?
Wetten veranderen, en ook wij kunnen ons vergissen. Laat het ons weten, dan kijken we het na.
Meer over bestuursrecht
- Ik ben het niet eens met de WIA-beslissing van UWV
- Ik heb een verkeersboete gekregen die ik onterecht vind
- De gemeente eist nu een verhuurvergunning voor mijn huurwoning
